LOGOWANIE | REJESTRACJA


NowościTesty ANRecenzje użytkownikówKatalog sprzętuObserwacjeArtykułyGaleria

COSMIC CHALLENGE - Leo II
[ARTYKUŁY] 2018-04-10 | Phil Harrington | źródło www.philharrington.net

KOSMICZNE WYZWANIE
Leo II
Wersja oryginalna

Kwiecień 2018
Phil Harrington (Tłumaczenie: Marcin Siudzinski, Astronoce.pl)



Zalecana apertura na ten miesiąc:
Teleskopy 15 cali (38 cm) i większe



Cel Typ RA Dec Gwiazdozbiór Jasność [mag] Rozmiary
Leo II Galaktyka 11h13,5m +22°09,2' Lew 11,9 10,1'x9,0'

W artykule z kwietnia ubiegłego roku przedstawiłem sferoidalną galaktykę karłowatą Leo I, odkrytą przypadkowo w roku 1950 przez astronomów Roberta Harringtona (wciąż brak pokrewieństwa!) oraz A.G. Wilsona podczas skanowania Palomar Sky Survey. Zakończyłem ten artykuł słowami "Wykorzystanie właściwego okularu i znajomość tego regionu pomogą Ci ze względną łatwością dodać tego sferoidalnego karła do swojej listy zwycięskich wyzwań. Jednak nie popadaj w zbytnią zarozumiałość. Dostrzeżenie jego rodzeństwa, Leo II, jest jeszcze większym wyzwaniem. Ale zostawimy to na przyszły artykuł".

Cóż, wspomniana przyszłość właśnie nadeszła.

Wróciliśmy by podążyć śladami Harringtona i Wilsona. W swoim referacie Two New Stellar Systems in Leo (Publications of the Astronomical Society of the Pacific, Vol. 62, No. 365, p. 118, 1950) ogłosili odkrycie pary sferoidalnych galaktyk karłowatych w Lwie. Drugą, trudniejszą, ochrzcili imieniem Leo II. Możesz ją znać po oznaczeniu UGC 6253 w Uppsala General Catalog.

Powyżej: Mapa nieba wiosennego ze Star Watch Phila Harringtona

Powyżej: Mapa przeglądowa Kosmicznego Wyzwania w tym miesiącu
Na podstawie Cosmic Challenge Phila Harringtona.
Kliknij na mapę by otworzyć wersję PDF do druku.

Późniejsze badania wykazały, że Leo II leży w odległości około 783.000 lat świetlnych od naszej Drogi Mlecznej. To niemal cztery razy dalej niż Wielki i Mały Obłok Magellana (chociaż mam wrażenie, że Leo I jest łatwiejsza do dostrzeżenia, a leży jeszcze dalej, jakieś 900.000 lat świetlnych od nas).

W roku 2007 zespół astronomów japońskich, korzystający z 8,2-metrowego Teleskopu Subaru na szczycie Mauna Kea na Hawajach odkrył, że tak jak w przypadku Leo I, Leo II zdominowana jest przez stare gwiazdy i bardzo niewielką ilość gazu i pyłu międzygwiezdnego. Wyniki te pokazały, że gwiazdy w zewnętrznych częściach galaktyki zawierają bardzo mało metali. Zakłada się, że im niższa zawartość metali w gwieździe, tym jest ona starsza, ponieważ metale formowane są jedynie w jądrach masywnych gwiazd. Kiedy te gwiazdy eksplodują, ich metaliczne jądra obsiewają pobliskie mgławice, ostatecznie kończąc jako przyszłe generacje gwiazd. Stąd też, gwiazdy w Leo II, pozbawione tych metali, uważane są za stare. Co ciekawe jednak, gwiazdy położone bliżej wewnętrznych regionów galaktyki wykazują większą obfitość metali i dlatego muszą być względnie młode. Z tego powodu astronomowie doszli do wniosku, że większość gwiazd w Leo II uformowała się około 8 miliardów lat temu, a proces ten rozpoczął się na zewnątrz i przesuwał się w kierunku centrum. Ustał on jakieś 4 miliardy lat temu, z wyjątkiem, o dziwo, samego centrum galaktyki.

Aby zlokalizować tę drugą sferoidalną galaktykę karłowatą, rozpocznij od Zosmy (delta Leonis) w tylnej części lwa. Patrząc przez szukacz, skocz stopień na północ-północny wschód do gwiazdy 8 mag, a następnie kolejne 45' dalej do ciasnej pary słońc 9 mag. Z okularem dającym pole widzenia około pół stopnia, przesuń te dwie gwiazdy w kierunku wschodniej części pola widzenia. Jak to zrobisz, czerwonawa gwiazda 8 mag powinna wślizgnąć się na zachodnią krawędź. Pomiędzy nimi poszukaj asteryzmu gwiazd 11-13 magnitudo, który przypomina jasne gwiazdy Plejad -- czyli malutką chochlę z krótką rączką. Chochla skierowana jest w kierunku południowym, podczas gdy rączka rozciąga się ku północy. Wykorzystaj wzór tej malutkiej chochli jako kierunkowskaz i 4' na północny zachód od rączki poszukaj delikatnej poświaty. To Leo II.

Powyżej: Autorski szkic Leo II widzianej przez 18-calowy (45,7 cm) reflektor.

Podjąłem kilka nieudanych prób zanim w końcu zlokalizowałem Leo II w moim 18-calowym teleskopie podczas szczególnie czystej nocy kilka wiosen temu. W 171x wyglądała jak bardzo słaby, owalny dysk rozciągający się na około 6'x4', lub około połowę swojego pełnego rozmiaru na fotografiach. Podbicie powiększenia do 206x ujawniło w sercu galaktyki jaśniejsze jądro, którego nie dostrzegłem w niższym powiększeniu.

Porównaj mój szkic do tego wyjątkowego zdjęcia wykonanego przez moderatora CN Dana Crowsona z O'Fallon, Missouri. Efekt końcowy to kompilacja zdjęć wykonanych 1 i 2 marca, oraz 29 kwietnia 2016 roku na Rancho Hidalgo w Animas, Nowy Meksyk. Użył on kamery SBIG STF-8300M i 12-calowego (30 cm) reflektora Ritchey-Chrétien f/8 Astro-Tech AT12RCT.

Powyżej: Zdjęcie Leo II autorstwa Dana Crowsona, www.crowson.com.
Jeśli uważnie się przyjrzysz, zobaczysz że uchwycił on również słabą planetoidę nałożoną na dolną prawą krawędź galaktyki. W trakcie dyskusji na forum CN wstępnie zidentyfikowano ją jako (27223) 1999 GC5 o jasności 17,5 magnitudo.

Masz swój ulubiony obiekt-wyzwanie? Chciałbym usłyszeć o nim i o tym, jak poradziłeś sobie z tegomiesięcznym sprawdzianem. Skontaktuj się ze mną poprzez moją stronę internetową lub komentując ten e-artykuł na forum dyskusyjnym.

Do następnego miesiąca pamiętaj, połowa zabawy to dreszczyk emocji. Gra trwa!



O Autorze:
Phil Harrington pisze comiesięczne artykuły z serii Binocular Universe w magazynie Astronomy oraz jest autorem 9 książek o tematyce astronomicznej. Aby dowiedzieć się więcej, odwiedź jego stronę internetową www.philharrington.net.

Kosmiczne Wyzwanie Phila Harringtona jest chronione prawem autorskim 2018 przez Philipa S. Harringtona. Wszelkie prawa zastrzeżone. Zakaz kopiowania, całości lub części, poza pojedynczymi kopiami do użytku osobistego, bez pisemnej zgody posiadacza prawa autorskiego.







Brak komentarzy do bieżącego wątku!


Możesz dodać swój komentarz po zalogowaniu.


Wszystkie prawa zastrzeżone / All rights reserved
Copyright © by Astronoce.pl | Design & Engine by Trajektoria